[ سوره النحل ‹ 16 › : آيه 90 ] إِنَّ اللَّه يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالإِحْسانِ وَإِيتاءِ ذِي الْقُرْبى وَيَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ وَالْمُنْكَرِ وَالْبَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ‹ 90 › ترجمه : 90 - خداوند فرمان به عدل و احسان و بخشش به نزديكان مىدهد ، و از فحشاء و منكر و ظلم و ستم نهى مىكند ، خداوند به شما اندرز مىدهد شايد متذكر شويد . تفسير : جامعترين برنامه اجتماعى در تعقيب آيه گذشته كه قرآن را بيانگر همه چيز مىشمرد ، در اين آيات نمونه اى از جامعترين تعليمات اسلام در زمينه مسائل اجتماعى ، و انسانى و اخلاقى بيان شده است . در نخستين آيه به شش اصل مهم كه سه اصل ، جنبه مثبت و مامور به ، و سه اصل جنبه منفى و منهى عنه دارد ، ديده مىشود . در آغاز مىگويد : « خداوند فرمان به عدل و احسان مىدهد و ( همچنين ) بخشش به نزديكان » ( * ( إِنَّ اللَّه يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالإِحْسانِ وَإِيتاءِ ذِي الْقُرْبى ) * ) . چه قانونى از « عدل » وسيعتر و گيراتر و جامعتر تصور مىشود ؟ عدل همان قانونى است كه تمام نظام هستى بر محور آن مىگردد ، آسمانها و زمين و همه موجودات با عدالت بر پا هستند ( بالعدل قامت السماوات و الارض ) . جامعه انسانى كه گوشه كوچكى از اين عالم پهناور است نيز نمىتواند از اين قانون عالم شمول ، بر كنار باشد ، و بدون عدل به حيات سالم خود ادامه دهد . مىدانيم عدل به معنى واقعى كلمه آنست كه هر چيزى در جاى خود باشد ،